Neandertalczycy z Jaskini Stajnia. Pierwsze badania mDNA wielu mieszkających tam osób

22 kwietnia 2026, 08:21

W Jurze Krakowsko-Częstochowskiej znajduje się Jaskinia Stajnia, jedno z najważniejszych stanowisk neandertalskich w Europie Środkowej. Przez dziesiątki tysięcy lat zachowały się w niej nie tylko kości i narzędzia, ale coś cenniejszego – DNA ludzi, którzy żyli tu przed ostatnim zlodowaceniem. Na łamach Current Biology ukazał się właśnie artykuł First multi-individual Neanderthal mitogenomes from north of the Carpathians, którego autorzy – w tym naukowcy z Uniwersytetu Wrocławskiego i Polskiej Akademii Nauk – donoszą o pierwszym udanym odczytaniu kompletnych genomów mitochondrialnych (DNA dziedziczonego po matce) od wielu neandertalczyków z jednego stanowiska na północ od Karpat.



Serce jak na dłoni, tyle że na ekranie komputera

31 maja 2007, 08:33

Naukowcy z Linköping University opracowali urządzenie, które umożliwia zaawansowaną wizualizację zjawisk otaczającego nas świata. Od tej pory będziemy mogli nie tylko widzieć, ale i czuć dynamikę bicia serca, turbulencje powietrza wokół kadłuba samolotu czy nawet oddziaływania sił wewnątrz cząsteczek różnych substancji.


Użyteczne wymachy

23 kwietnia 2009, 10:04

Telefon można zabezpieczyć przed wykorzystywaniem przez nieupoważnione osoby, wpisując każdorazowo PIN lub hasło, ale jest to dość uciążliwa procedura, z której chyba rzadko kto korzysta. Zamiast tego KDDI R&D Laboratories zaoferowały oprogramowanie rozpoznające właściciela komórki na podstawie gestu – machania ręką z aparatem w dłoni.


Sędzia nieugięty jak krzesło...

25 czerwca 2010, 11:25

Na przebieg kontaktów międzyludzkich wpływają fizyczne właściwości przypadkowych obiektów. Sędziowie mogą zatem ferować cięższe wyroki, siedząc na twardszych krzesłach, podczas gdy aplikacje w sprawie pracy wydają się zatrudniającemu bardziej rzeczowe, jeśli poda mu się je na masywniejszej podkładce.


Szympans migał do ludzi, by go uwolnili z klatki

3 sierpnia 2012, 09:59

Jeden z szympansów z Welsh Mountain Zoo najwyraźniej prosił zwiedzających o pomoc w opuszczeniu wybiegu. Dbając o rozrywkę i rozwój intelektualny swoich zwierząt, opiekunowie prowadzili naukę podstaw języka migowego. Te wzięły to sobie do serca, stąd próby porozumienia międzygatunkowego.


Gdy największy zębowiec przestraszy się człowieka...

29 stycznia 2015, 13:53

Kanadyjski fotograf Keri Wilk uwiecznił rzadki mechanizm obronny kaszalota (Physeter macrocephalus). Mężczyzna pływał z innymi nurkami u wybrzeży Dominiki, gdy całą grupę otoczyła masywna chmura odchodów walenia. Obracając się i machając ogonem, ssak utworzył przypominający tornado wir.


Bisfenol A wchłonięty przez skórę jest dłużej usuwany z organizmu

12 września 2017, 05:37

Bisfenol A (ang. bisphenol A, BPA) wchłaniany przez skórę z papieru termicznego, np. paragonów czy wydruków z bankomatu, jest dłużej usuwany z organizmu.


Chcąc sobie zrobić idealne selfie, turysta zniszczył palce u stóp 216-letniej figury

6 sierpnia 2020, 11:34

Austriacki turysta, który w zeszłym tygodniu podczas wycieczki z okazji urodzin chciał sobie zrobić idealne selfie z wzorowaną na Paulinie Bonaparte 216-letnią figurą Wenus, uszkodził kilka palców u stóp postaci. Nie powiadamiając nikogo, uciekł z miejsca zdarzenia. Uszkodzenia dostrzegli strażnicy z Muzeum Antonia Canovy, którzy wszczęli alarm.


Problemy z podniesieniem 5 kg to zapowiedź kłopotów zdrowotnych

10 czerwca 2025, 11:22

Osłabienie mięśni jest czynnikiem ryzyka wielu chorób. Naukowcy z Uniwersytetu w Szardży w Arabii Saudyjskiej opracowali prosty domowy test tego ryzyka. Zbadali oni bowiem zależność pomiędzy problemem z podniesieniem 5-kilogramowego ciężaru przez osoby w wieku 50 lat i starsze z ryzykiem wystąpienia wielu różnych chorób układu mięśniowo-szkieletowego, układu krążenia, metabolicznego i chorób neurologicznych.


© Microsoft

LaserowyDotyk Microsoftu

23 maja 2008, 14:35

Andy Wilson, zatrudniony w Microsofcie specjalista ds. komputerowych systemów graficznych, opracował nową tanią metodę manipulowania za pomocą obu rąk obiektami na ekranie. Wilson pracował m.in. nad projektem Surface.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk